Gifvrij, groen en gezond: doe je boodschappen bij deze regeneratieve boeren en tuinders

regeneratieve boeren tuinders boodschappen
longread

Gifvrij, groen en gezond:
doe je boodschappen bij deze regeneratieve boeren en tuinders

Tekst Nadine Maarhuis Fotografie Gabriela Hengeveld & anderen Gepubliceerd 13 mei 2024 Leestijd 12 minuten

De natuur herstellen terwijl je voedsel produceert: dat is de kern van regeneratieve landbouw. Op honderden plekken in Nederland kiezen boeren en tuinders hiervoor. Ze maken de bodem vruchtbaar, zorgen voor meer biodiversiteit en verbinden mensen met de plek waar hun eten vandaan komt. In dit artikel vind je – per provincie – een overzicht van ruim 100 regeneratieve boeren en tuinders.

Je boodschappen halen bij een regeneratieve boerderij of tuinderij is waarschijnlijk één van de beste dingen die je kunt doen. Voor jezelf, maar ook voor de Aarde. Door te kiezen voor regeneratieve landbouw, maken we namelijk een eind aan allerlei praktijken die mens, dier en natuur uitputten. Zoals het gebruik van landbouwgif, kunstmest, monoculturen en megastallen. In plaats daarvan werken regeneratieve boeren en tuinders samen met de natuur. Ze voeden de bodem, creëren leefgebied voor wilde dieren en insecten, slaan koolstof op en dragen bij aan gezonde waterkringlopen. Bovendien is regeneratief voedsel ook een stuk gezonder voor onszelf. Niet alleen omdat het gifvrij is, maar ook vanwege de vele nutriënten in de bodem die – via de gewassen – op ons bord terechtkomen.

Hoe regeneratieve landbouw er precies uitziet, verschilt per boerderij of tuinderij. Zo kiezen sommigen voor permacultuur of biodynamische landbouw, anderen werken met voedselbosbouw, regeneratieve begrazing of no-dig tuinderijen. Dit komt omdat je een landschap alleen kunt herstellen als je kiest voor een regeneratieve landbouwtechniek die bij de ecologische omstandigheden van dat landschap past. Dus: op zandgronden werken met agroforestry, op graslanden met grazers en op veengronden met natte teelt.

Gifvrij en gezond voor al het leven

Van welke regeneratieve landbouwtechniek ze ook gebruik maken, alle onderstaande boerderijen en tuinderijen voldoen aan de volgende criteria:

  • Ze maken géén gebruik van landbouwgif, krachtvoer of kunstmest
  • Ook monoculturen vind je er niet. In plaats daarvan omarmen ze biodiversiteit
  • Er wordt goed gezorgd voor de bodem en het bodemleven
  • Je vindt er plekken waar wilde dieren – zoals insecten en vogels – kunnen nestelen en voedsel kunnen vinden
  • Indien er boerderijdieren voorkomen, staat hun welzijn centraal
  • En: bij elk van onderstaande plekken kun jij terecht voor je boodschappen. Doen dus!

Tijd om de lijst in te duiken. De provincies staan op alfabetische volgorde.

regeneratieve boeren tuinders boodschappen Bij Telers van de Put kun je terecht voor groenten, kruiden en bloemen die de natuur herstellen. Fotograaf: Gabriela Hengeveld
regeneratieve boeren tuinders boodschappen Fotograaf: Gabriela Hengeveld

Drenthe

–   Voor biologisch-dynamisch geteelde groenten moet je in Emmen bij ’t Leeuweriksveld zijn. De tuinderij heeft zowel een boerderijwinkel als een webwinkel. Ook kun je er terecht voor groente-abonnementen.

–   Bij Natuurboerderij Eytemaheert in Leutingewolde vind je vlees en kaas van grasgevoerde dubbeldoelkoeien die het grootste deel van het jaar buiten leven.

–   Herenboerderij Hof van Rhee is een kleinschalige coöperatieve boerderij in de buurt van Assen, die in eigendom is van ongeveer 240 huishoudens en tientallen soorten groenten, fruit, aardappelen, vlees en eieren voortbrengt.

–   In Hooghalen vind je bij boerderij Dennenhoeve biologisch-dynamische eieren.

–   Camelina Sativa – een plant uit de kruisbloemenfamilie – is een vergeten gewas, dat zorgt voor een gezonde bodem en meer biodiversiteit. Daarom maakt Kairos er in Zuidwolde voedzame en heerlijke olie van.

–   Bij De Tuinen van Weldadigheid in Veenhuizen kun je terecht voor biologische zaden, pootgoed en plantjes. Kortom: alles wat je nodig hebt om zelf aan de slag te gaan met regeneratieve voedselproductie. Bijvoorbeeld voor het starten van je eigen no-dig moestuin.

Zonnehoeve Boerderij Zonnehoeve werkt al ruim 40 jaar biodynamisch. Fotograaf: Gabriela Hengeveld
regeneratieve boeren tuinders boodschappen Verse komkommers. Fotograaf: Gabriela Hengeveld

Flevoland

–   Al meer dan veertig jaar gaat Zonnehoeve in Zeewolde biologisch-dynamisch te werk. Via Hofweb en in hun eigen boerderijwinkel kun je groenten, rundvlees, akkerbouwproducten zoals sperziebonen en pompoenen, zelfgebakken brood en vele andere producten krijgen.

–   De Stek is een biologisch-dynamische tuinderij in Lelystad, waar je terechtkunt voor groente, peulvruchten en fruit.

–   In Almere vind je De Stadsboerderij: een biologisch-dynamisch bedrijf met akkerbouw, groenteteelt en zuivel.

regeneratieve boeren tuinders boodschappen Permacultuur-tuinderij Ús Hôf werkt op basis van het CSA-model. Foto door: Ús Hôf
Bodemzicht Boerenkool & snijbiet van boerderij Bodemzicht. Foto door: Anne van Leeuwen

Friesland

–   Permacultuur-tuinderij Ús Hôf werkt op basis van het Community Supported Agriculture (CSA) model. Als lid van de CSA mag je zelf komen oogsten, maar je kunt er ook voor kiezen om je kant-en-klare groente-tas op te halen in Sibrandabuorren, Sneek of Bolsward. Via het gerelateerde initiatief Voedselcoöperatie Ús Iten kun je ook andere lokale producten bestellen die goed zijn voor mens, dier en natuur.

–   In Sondel vind je de boerderijwinkel van Graasboerderij, vol natuurinclusieve kaas, melk, kefir, eieren en grasgevoerd vlees.

–   De Boeren van Botmas dragen in Engwierum bij aan een gezonde bodem en meer biodiversiteit. Zo vind je er – naast stroken met gewassen – natuurstroken die de bodem herstellen en een schuilplaats bieden aan lokale dieren. Je kunt akkerbouwgewassen zoals aardappelen, wortelen en bieten krijgen, maar ook seizoensgroenten en verse kruiden.

Paksoi Erve Kiekebos Fotograaf Gabriela Hengeveld Paksoi van Erve Kiekebos. Fotograaf: Gabriela Hengeveld
Joanne Malotaux Burgerboerderij de Patrijs De koeien van Burgerboerderij de Patrijs. Fotograaf: Gabriela Hengeveld

Gelderland

–   In Lochem kun je op Lenteland-boerderij Bodemzicht terecht voor groenten, kruiden en klimaateieren. De plek kiest voor een hele reeks aan regeneratieve landbouwtechnieken, zoals no-dig, agroforestry en holistische begrazing.

–   Ook in Lochem: Landgoed Velhorst, een natuurinclusief gemengd bedrijf met groenten, granen, kruiden, vlees, olie, aardappelen en bier. Tevens produceren Arjen en Winny van Buuren een gigantische hoeveelheid biodiversiteit en bodemgezondheid.

–   Nog een plek die gerund wordt door Arjen en Winny: Natuurboerderij Kreil in Winterswijk. Je vindt er onder andere muesli, havermout, bier en parelgerst.

–   In Empe runnen Jaap Fris en Niels Moshagen de eerste Lenteland-boerderij van Nederland, genaamd Erve Kiekebos. Je vindt er onder andere een CSA waar je niet alleen lid, maar zelfs mede-eigenaar van kunt worden.

–   Wederom in Empe: Natuurboerderij De Hommelhoeve, een natuurherstellende plek met een zelfoogsttuin, akkerbouw, Brandrode runderen, kippen, varkens en bijen.

–   Bij Burgerboerderij de Patrijs vind je – naast peulvruchten, groente en granen – ook zuivel en kaas. Voor vijf euro per jaar kun je lid worden van de burgerboerderij, waarna je toegang krijgt tot hun vers-lokalen in Eefde, Vorden, Zutphen en Lochem. Vervolgens doe je boodschappen wanneer je wil en reken je per keer af. Tevens heeft de boerderij een kaasabonnement, waarvan je ook kunt genieten als je niet om de hoek woont.

–   In Groesbeek vind je Voedselbos Ketelbroek: het oudste voedselbos van Nederland. Oprichter Wouter van Eck vertelt je in ons interview alles over het eetbare ecosysteem waar je – naast fruit, noten en kruiden – ook bevers en ringslangen tegenkomt.

–   Op 25 hectare landbouwgrond in Duffelt verbetert burgerboerderij: De Biesterhof bodem en biodiversiteit. Je vindt er een tuinderij, akkerbouw, fruitbomen, notenbomen, bessenstruiken, kruiden en twee voedselbossen.

–   Nieuwe Bodem is een agrobosbouwbedrijf in Aalten waar je een walnotenboom, hazelnotenboom en andere voedselbos-gewassen kunt adopteren.

–   Op Boerderij De Houberg in Herwen vind je 750 bomen, vijf kilometer aan hagen en kruidenrijk grasland vol leven, waar runderen, varkens en kippen tussendoor grazen. Je kunt er terecht voor vleespakketten.

–   Tuinderij de Ommuurde Tuin in Renkum produceert groenten, kruiden en fruit. Maar ook: een gezonde levende bodem, schoon oppervlaktewater, CO2-opslag en biodiversiteit boven en onder de grond.

–   In Geldermalsen ligt Voedselbos Lingehout: een coöperatief voedselbos van 12 hectare waar je van eind mei tot eind november wekelijks mag komen oogsten.

–   Boerderij Eetmeerbosch is een zelfoogstboerderij met tuinderij en voedselbos in Nijmegen-West. Als lid van de CSA kun je er genieten van groenten, kruiden, fruit en (eetbare) bloemen die allemaal geteeld worden op een rijke bodem vol biodiversiteit. Ook vind je er eieren en varkensvlees.

–   Vlakbij Deventer ligt Tuinderij De Veldhof: een permacultuur-CSA met groenten, kruiden en fruit waar goed voor mens, dier en natuur gezorgd wordt.

–   Op boerderij De Groote Voort in Lunteren wordt van de melk van Jersey-koeien REMEKER gemaakt: een rauwmelkse natuurkorst kaas. De koeien grazen op kruidenrijk grasland vol biodiversiteit en medicinale kruiden.

–   Boerderij Ruimzicht in Halle kiest voor biologisch-dynamische landbouw. In hun boerderijwinkel vul je jouw boodschappentas met groenten, fruit, zuivel, kaas en vlees.

–   Zowel in Malden als in Ooij vind je een pluktuin van Gelukkige Groentes, waar je – de naam zegt het al – zelf gelukkige groentes mag plukken.

–   In Gelderland vind je drie coöperatieve en natuurinclusieve Herenboerderijen: Herenboerderij De Groote Modderkolk in Loenen, Herenboerderij Lingezegen in Elst en Herenboerderij Wenumseveld in Apeldoorn. Ook jij kunt lid worden.

regeneratieve boeren en tuinders Op Heerlijk Westerwolds Land vind je volop biodiversiteit. Fotograaf: Gabriela Hengeveld
regeneratieve boeren en tuinders boodschappen Rabarber van Heerlijk Westerwolds Land. Fotograaf: Gabriela Hengeveld

Groningen

–   CSA De Woldtuin in Bedum is een no-dig tuinderij middenin een voedselbos. Een prachtige plek waar de bodem wordt gevoed, met als resultaat: gezondere gewassen. Je kunt er terecht voor groenten, fruit en kruiden.

–   In Sellingen ligt Heerlijk Westerwolds Land: een educatief agroforestry-project waar ‘gezondheidswaarde per hectare’ de rode draad vormt. Hier kun je zien, voelen, beleven en proeven wat agroforestry en permacultuur voor de gezondheid van ons voedsel kunnen doen.

–   De Eemstuin in Uithuizermeeden is een biologisch-dynamisch landbouwbedrijf van 1,2 hectare. Je kunt er kiezen uit verschillende soorten groentepakketten.

–   Woon je in de buurt van Hornhuizen? Met hun elektrische bakfiets bezorgt de biologisch-dynamische boerderij Horaholm wortelen en aardappelen aan huis.

Leuker1818 biodiversiteit Op het land van Leuker1818 zoemt het van het leven. Fotograaf: Sabine Rovers
Leuker1818 Leuker1818 was ooit een melkveebedrijf, maar nu kiest het voor agroforestry. Fotograaf: Sabine Rovers

Limburg

  In Baexem vind je Leuker1818: een voormalig melkveebedrijf dat helemaal is omgeschakeld naar agroforestry. Je vindt hier niet alleen lokale producten, maar kunt er ook overnachten.

  Lubosch Land is een natuurinclusief familiebedrijf in Ransdaal, waar je onder meer een tuinderij, voedselbos en boerderijwinkel vindt.

  Herenboeren Land van Weert is een coöperatieve en natuurinclusieve boerderij die in handen is van inwoners uit de regio.

  In Helden werkt Tuinderij Het Steeltje volgens de principes van de natuur. Zo wordt de bodem zo min mogelijk verstoord en staat de tuin vol diversiteit. Je kunt er terecht voor een groente-abonnement.

Herenboeren Op Herenboerderijen staat goed zorgen voor mens, dier en natuur centraal. Foto door: Herenboeren Nederland
regeneratieve boeren en tuinders Wilde bloemen voor biodiversiteit op een Herenboerderij. Foto door: Gabriela Hengeveld

Noord-Brabant

  Fan van permacultuur? Dan moet je bij tuinderij De Vitale Aarde in Den Bosch zijn. Bij deze CSA staan de permacultuur-principes ‘zorgen voor de Aarde’, ‘zorgen voor elkaar’ en ‘eerlijk delen’ namelijk centraal.

  Bij Ekoto in Etten-Leur vind je natuurherstellende granen, peulvruchten, oliën, kruidenthee, vlees en groenten.

  Pluck van het veld is een zelfoogsttuin net onder Den Bosch met ruim zeventig verschillende soorten gewassen. Je mag er verse groenten, kruiden en bloemen komen oogsten.

  Op Landgoed Wolfslaar in Breda vind je Warmoezerij Wolfslaar: een ecologische tuin met een gesloten kringloop en biologische wijngaard.

  Tuinderij de Guit is een biologisch-dynamische tuinderij. Als abonnee ontvang je wekelijks een tas verse seizoensgroenten, die je kunt ophalen in Vught, Den Bosch, Maaspoort, Empel, Rosmalen, Berlicum, Oisterwijk, Helvoirt en Berkel Enschot. Ze hebben ook een boerderijwinkel.

  Permacultuur en agro-ecologie staan centraal bij Tuinderij de Voedselketen in Oirschot. Je vindt er zowel groenten als cider.

  In Nederwetten ligt Vaderland: een gastronomische kringloopboerderij waar je niet alleen kunt eten, maar ook terechtkunt voor een wekelijks kratje vol vers geteelde groenten en kruiden. Tevens vind je er een boerderijwinkel.

  Herenboerderijen verbinden burgers aan hun voedselproductie en kiezen voor natuurinclusieve landbouwmethoden. In Noord-Brabant vind je er maar liefst vijf: Herenboerderij Op ’t Lies in Breda, Herenboerderij Goedentijd in Alphen, Herenboerderij Wilhelminapark in Boxtel, Herenboerderij De Groote Heide in Soerendonk en Herenboerderij Landmeerse Loop in Boekel.

snijbiet Verse snijbiet van Telers van de Put. Fotograaf: Gabriela Hengeveld
boodschappen regeneratieve boeren en tuinders De groentepakketten van De Stadsgroenteboer. Foto door: De Stadsgroenteboer

Noord-Holland

  Aan de rand van Amsterdam ligt De Stadsgroenteboer: een tuinderij die kiest voor no-dig. Tevens werken ze met Community Supported Agriculture (CSA): een vorm van gemeenschapslandbouw waarbij je voor een oogstseizoen lid kunt worden en – in ruil voor een vast bedrag – vervolgens iedere week een deel van de oogst krijgt.

  Woon je in de regio Hilversum of Wijdemeren en ben je op zoek naar regeneratieve eieren en groenten? Dan is KipEigen iets voor jou.

  Landgoed Rorik is een groen paradijs in Beverwijk waar landbouw, natuur en recreatie samenkomen. Je vindt er onder andere een boerderijwinkel, een boomgaard, een camping en groenten-, fruit- en vleespakketten.

  Wijntuin Ronja is ook onderdeel van Landgoed Rorik: een bijzondere CSA waar je gedurende een oogstseizoen tien druivenstokken kunt pachten. Zo ontdek en proef je wat er allemaal bij het maken van wijn komt kijken.

  Nog een mooie CSA in Amsterdam: Pluk! Groenten van West. Op deze tuinderij wordt het bodemleven zo min mogelijk verstoort en is er volop ruimte voor alle levende wezens. Je kunt er zelf groenten, kruiden en bloemen oogsten.

  Tuinderij Het Groene Leven in Spaarnwoude kiest voor no-dig en het CSA-model. Leden zijn gedurende 35 weken per jaar welkom om zelf te komen oogsten.

  Bij Beemstergaard in Zuidoostbeemster wordt al meer dan een kwart eeuw biologisch-dynamisch gewerkt. Met als resultaat: een ongelooflijke hoeveelheid leven. Je vindt er groente, fruit en eieren.

  In het Amsterdam Science Park ligt Anna’s Tuin & Ruigte: een permacultuur project met onder meer een voedselbos en een moestuin vol biodiversiteit.

  Net boven Alkmaar ligt Pluktuin van Geesje, waar dieren en gewassen samen één groot systeem vormen. Zo helpen de varkens met het bewerken van de bodem en maaien de schapen het gras. Je kunt er terecht voor fruit, noten, groenten, bloemen en vlees.

  In Bergen vind je Herenboerderij Duinstreek, waar op coöperatieve wijze en met respect voor de boer, de dieren en de natuur voedsel wordt geproduceerd. En in Heemstede kun je terecht bij deze Herenboerderij.

  Op stadstuinderij Groenhartig in Amsterdam-West staat biodiversiteit centraal. Naast soortenrijkdom produceert de tuinderij tevens groenten, fruit, kruiden en eetbare bloemen.

  In Vreeland ligt Onze Groenteboer: een CSA waar je terechtkunt voor een groentepakket, dat je in Amsterdam, Abcoude of Vreeland kunt afhalen.

De koeien van Met Natuur Mee Sanne Beld Boerderij Met Natuur Mee kiest voor holistische begrazing. Fotograaf: Gabriela Hengeveld
Eén van de koeien van Sanne Beld Eén van de koeien op boerderij Met Natuur Mee. Fotograaf: Gabriela Hengeveld

Overijssel

  In Haaksbergen herstelt boerderij Met Natuur Mee de bodem en biodiversiteit door te kiezen voor holistische begrazing: een techniek waarbij grazend vee steeds naar een nieuw stukje land verplaatst wordt. Hierdoor raakt de bodem niet uitgeput, maar wordt die juist alsmaar levendiger en vruchtbaarder. Op deze waardevolle plek kun je terecht voor vlees en eieren.

  Bij akkerbouwbedrijf Zenderense Es in Borne vind je natuurherstellende streekproducten, zoals Oer-Hollandse quinoa, koolzaadolie, bier, speltbloem, havermout en pasta.

  De Zonnehorst is een biologisch-dynamische boerderij in Punthorst met een eigen boerderij- én online winkel, vol groenten, fruit, zuivel, kaas, eieren, sappen en meer.

  In Raalte vind je Ekoboerderij Kleinlangevelsloo, een kaasboerderij die samenwerkt met de natuur en paneer maakt: een speciale niet-smeltende kaas die je bijvoorbeeld in curries kunt gebruiken.

  Op minder dan tien minuten fietsen van Zwolle ligt Tuinderij de Spoolderberg: een CSA waar ruim zestig verschillende soorten groenten, kruiden en fruit worden geteeld die leden zelf mogen oogsten. De tuinderij kiest voor no-dig. Ook zijn er allerlei onderwijsprojecten gaande in de tuin.

  In Enschede vind je Herenboerderij Usseler Es: een kleinschalig gemengd en natuurinclusief bedrijf voor en door de lokale gemeenschap.

regeneratieve boeren en tuinders boodschappen Versie sperziebonen van Telers van de Put. Fotograaf: Gabriela Hengeveld
regeneratieve boeren en tuinders boodschappen Verse eieren van Telers van de Put. Fotograaf: Gabriela Hengeveld

Utrecht

–   Bij Telers van de Put in Broekweg kun je terecht voor groenten, kruiden en bloemen die de natuur herstellen. Ook vind je er vlees en eieren.

  Aan de rand van Amersfoort Vathorst ligt Tuinderij Land in Zicht, waar – in samenwerking met de natuur en de lokale gemeenschap – groenten, kruiden en bloemen verbouwd worden.

  Op boerderij Schevichoven in Leersum staan een gezonde bodem, biodiversiteit én een gezond businessmodel centraal.

  In Langbroek vind je Elegast Cider, die van onbespoten appels uit waardevolle hoogstamboomgaarden vol biodiversiteit ambachtelijke natuurcider maakt.

    Herenboerderij Nieuw Bureveld is een kleinschalig gemengd boerenbedrijf dat natuurinclusief te werk gaat. Je vindt deze coöperatieve boerderij in De Bilt.

    Ook in de Bilt: Moestuin Vollenhoven, een CSA no-dig tuinderij op een historisch landgoed. Je vindt er groenten, vruchten, kruiden en varkens.  

  Op Boerderij Eyckenstein in Maartensdijk vind je een landgoedwinkel vol natuurherstellende producten zoals zuivel, brood, groente, fruit en vlees.

  Fan van biologisch-dynamische landbouw? Dan moet je in Driebergen voor groenten, fruit en kruiden bij de Tuinen van Kraaybeekerhof zijn.

  Ook De Hondspol in Driebergen-Rijsenburg is een biologisch-dynamische boerderij met een eigen boerderijwinkel vol zuivel, kaas, eieren, vlees, groenten en huisgemaakte pesto’s, diksap en sauzen.

  En in de winkel van de biologisch-dynamische boerderij Het Derde Erf – gelegen in Soest – kun je terecht voor melk, eieren, vlees en groenten.

  Wederom in Soest: Herenboerderij Willemshoeve. Onder leiding van twee professionele boeren wordt op deze coöperatieve boerderij op natuurinclusieve wijze groenten, fruit, aardappelen, eieren en vlees geproduceerd.

  Op de Utrechtse Heuvelrug vind je Plukatelier: een weelderige plek vol biodiversiteit waar in de volle grond natuurvriendelijke bloemen worden geteeld. Tussen juni en september kun je er genieten van regeneratieve veldboeketten.  

  Op hetzelfde terrein als Plukatelier vind je tevens Tuinderij ’t Struykgewas, waar op 1,7 hectare diverse groenten worden geteeld die volledig veganistisch zijn. Op de tuin wordt namelijk enkel gebruik gemaakt van plantaardige compost. Met strokenteelt, heggen, fruitbomen en bloemen wordt de biodiversiteit tevens vergroot.

  Bij OOGST in Woerden vind je producten van voedselproducenten uit de regio die allemaal zonder landbouwgif én zonder kunstmest werken.

regeneratieve boeren en tuinders boodschappen Oogst van Boerderij Eyckenstein. Fotograaf: Gabriela Hengeveld
Fotograaf: Gabriela Hengeveld

Zeeland

  Loverendale Ter Linde is een biologisch-dynamisch boerenbedrijf die groente en fruit verbouwt en een kleine veestapel heeft. In hun boerderijwinkel kun je al je dagelijkse boodschappen doen. Ook hebben ze een bakkerij en een melktap.

  In Graauw ligt Voedselbron Graauw: een plek vol biodiversiteit waar je helemaal tot rust kunt komen. Bijvoorbeeld tijdens een wandeling door het voedselbos of simpelweg door de groenten en fruit die er geproduceerd worden te proeven.

  Tuinderij Plantalia is een zelfoogst- en pluktuin, gelegen tussen Middelburg en Ritthem. Voor hun CSA-leden produceren ze tijdens het oogstseizoen elke week een groentepakket.  

Kaas Boerderij Buitenverwachting Kaas van Boerderij Buitenverwachting. Fotograaf: Gabriela Hengeveld
koeien op De Eenzaamheid De koeien op Boerderij de Eenzaamheid. Foto door: Joost van Schie

Zuid-Holland

– In Hoogmade ligt Boerderij Buitenverwachting: een melkveebedrijf en kaasmakerij waar biodiversiteit, dierenwelzijn en ambachtelijkheid centraal staan. Zo is er op het terrein tevens een voedselbos te vinden, blijven de kalfjes bij de koe en maakt boerin Marrit Kyung Ok Schakel onder meer koespecifieke yoghurt.
– Vlakbij Zoetermeer vind je Voedselbos Benthuizen: een voedselbos van 1,2 hectare waar je zelf groenten, kruiden, eetbare bloemen, fruit, noten, sierbloemen, zaden en paddenstoelen kunt oogsten.
– Met holistische begrazing, kruidenrijk grasland, natte teelten en vele andere technieken is Joost van Schie hard op weg om de biologische kaasboerderij van zijn ouders regeneratief te maken. Je vindt deze bijzondere plek – genaamd Boerderij De Eenzaamheid – in Warmond.
– In Hoekschewaard vind je Boerderij Klompe: een regeneratieve modelboerderij van ruim 300 hectare die laat zien dat natuurherstellende akkerbouw mogelijk is. Meer over deze bijzondere plek lees je in ons interview met Mellany Klompe.
– Op Boerderij Klompe worden tevens natuurherstellende sojabonen verbouwd, waar Tomasu in Rotterdam overheerlijke en oer-Hollandse sojasaus van maakt. Je kunt ze online bestellen.
– Voor regeneratieve bloemen en thee die geweekt zijn in een levende bodem moet je bij Kruyd zijn. Je vindt deze kleinschalige kruiden- en bloemenkwekerij in Wassenaar, maar je kunt ook online bestellen.
– ‘Alles wat leeft is welkom’, dat is het motto van CSA Engelhof. Op deze microboerderij, die ligt in Middelharnis, staat de balans tussen mens en natuur centraal. Ook hier wordt gekozen voor no-dig.
Het Zoete Land in Leiden is een biodynamische CSA waar je oogstdeelnemer en bloemenplukker kunt worden. Zo deel je het hele oogstseizoen mee in de oogst van écht gezonde groenten, kruiden, fruit en bloemen.
– In Nieuwveen ligt Hoeve Kazan, een boerderij met koeien, kippen, schapen en een boomgaard waar het herstel van de bodem en biodiversiteit centraal staat. Ze hebben een boerderijwinkel waar je terecht kunt voor allerlei producten.
– Op zoek naar een Herenboerderij in de buurt van Rotterdam? Dan moet je bij Herenboerderij De Vlinderstrik zijn. Ook in Leimuiden vind je een Herenboerderij, genaamd Herenboerderij Aan den Drecht, waar op coöperatieve en natuurinclusieve wijze voedsel wordt verbouwd.
– Vlak achter de duinen bij Noordwijk ligt NoordWIJde: een CSA vol natuurherstellende groenten, fruit, eetbare bloemen en kruiden. Als lid kun je kiezen: zelf oogsten óf elke week op zondag een kant-en-klaar pakket ophalen.
– Bij akkerbouwbedrijf Bi-Jovira Vooruitboeren in Ooltgensplaat op Goeree-Overflakkee staan bodem en biodiversiteit centraal. Je vindt er onder meer aardappelen, pompoenen, kolen en uien.
– In het centrum van Leiden ligt OOGST: een zelfbedieningswinkel vol groente, fruit, granen, bonen, aardappelen, honing, eieren, zuivel en vlees. Alles is lokaal en biologisch en vaak ook regeneratief. Zo vind je er kaas van het eerdergenoemde bedrijf Boerderij De Eenzaamheid.

oogst Wilder Land Wilde kamille van Wilder Land. Foto door: Harm van Hoeve
Strokenteelt Eén van de boerderijen met wie Wilder Land samenwerkt. Foto door Wilder Land

Landelijke voedselproducenten

Natuurlijk zijn er ook boeren, tuinders en andere regeneratieve voedselproducenten wiens producten je overal in Nederland kunt krijgen. Zoals:  

  Wilder Land, een regeneratief bedrijf dat tientallen Nederlandse boeren een eerlijke prijs betaald om op hun land inheemse kruiden, planten, struiken en bomen te verbouwen, en zo het Nederlandse boerenland – hectare voor hectare – verwilderd. Van de oogst maken Matthijs Westerwoudt en Daan van Diepen onder andere kruidenthee, kombucha en speciaalbier.

  Stichting Lenteland maakt landbouwgrond vrij uit de economie zodat er altijd regeneratief geboerd kan worden. Je vindt hun regeneratieve gemeenschapsboerderijen op hun website.

  Ook Land van Ons maakt landbouwgrond vrij uit de economie. Ze hebben een webshop vol ecologische producten uit de korte keten.

  De specerijen van The Good Spice worden verbouwd in harmonie met de natuur. Je kunt ze online bestellen.

  Op Mooi Eten uit de Lokale Keten verzamelt earth en health keeper Rineke Dijkinga lokale voedselproducenten die gezond zijn voor mens, dier en natuur.

  De verfrissende siropen van Roze Bunker gaan niet alleen voedselverspilling tegen, maar zorgen ook voor een ongelooflijke hoeveelheid biodiversiteit. Ze zitten namelijk vol inheemse kruiden die goed zijn voor de bodem en insecten.

  Je hebt ze hierboven al even voorbij zien komen: de Herenboerderijen die je overal in Nederland vindt. Van deze coöperatieve en natuurinclusieve boerderijen kun je lid worden, maar je kunt ook zelf een initiatiefgroep starten. Meer hierover lees je in ons interview met oprichter Geert van der Veer.

  Demeter heeft biologisch-dynamische boerderijen in heel Nederland verzameld.

  Zowel in als buiten Nederland herstelt Commonland – samen met lokale boeren, natuurbeschermers en andere betrokkenen – landschappen van minimaal 100.000 hectaren. Dit doen ze onder andere door regeneratieve boerderijen en bedrijven op te zetten, die allerlei producten voortbrengen, zoals amandelen, olijfolie en wijn, die via hun website ook in Nederland te krijgen zijn.

  Aan de slag met je eigen regeneratieve moestuin? Voor biologische zaden en planten moet je bij Cruydt-Hoeck, De Bolster en Sprinklr zijn.

  Ook onze kaart staat vol regeneratieve boerderijen en tuinderijen.

Ontbreekt jouw favoriete regeneratieve boerderij of tuinderij nog? Stuur een e-mail naar nadine@decadeofaction.co, dan voegen we ‘m toe.  

Oorspronkelijke publicatiedatum: 8 februari 2024. Laatste update: 13 mei 2024.

Holistische begrazing
Holistische begrazing op Landgoed Velhorst. Fotograaf: Gabriela Hengeveld